Here, you can find the Alphabet of the Kalasha Ala Nuristani language along with its phonics and usage.
| Letter | Latin | Name of the Letter | Used in Words | Listen |
|---|---|---|---|---|
| آ | ā | مد اوده الف | آر(وقت، احوال)، آو (آب)، آڅ (بیا)، اگآل (ګول)، آوآ (آب رو)، آړآ (او آمد. | |
| ا | a | الف | اي باښ اۊله باښ که نؤشتاری آ ته زبر یا فتحه، مېوۋ الف، پتاريېݩ آ ته گي، الف کیکله گي مد اوده الف متراݩ گېاس. اَمي باښ که او. اما(خانه)، اڅؤنیا (بری الزمه)، ادؤسه (سُبک) ،ابره(خراب)، دام (تار)، گال (طعنه) ،ادآم (قطار)، دا (کوه)، ازآ(حوض)، اړآ (او-آمد)، گـۉراړآ (آورد). | |
| أ | ε ǝ -a | همزه اوده الف | ڇا نه اوده اۊله باښ که نؤشتارې اېاس. مثلاً: أدېش(به قریه،در قریه)، أشال(به بانده، در بانده)، أمؤکه (بد معرفی شدن)، أپا(به پا)، أپْروش (در خواب)، أنَشت (پایان)، أپامی (دفعتاً)، أنۉکه تَېک (دشمنی)، أمـؤله(کم ارزش) ،أږمۉ (نابلد)، أکۍ(پسند)، أسؤکه بار (غربت،افتادگی). | |
| ب | b | بې | باش(دوازده)،بښه (لهجه،لحن)، پرَبۉي (الماسک)،څؤکبؤک(نمامی)، بۉمبۉک (دف) . اي باښ پتاریېݩ نه اېاس. | |
| پ | p | پې | پټه(عقب)، پگۉن(پابند)،پڼه (نشان، مدال) پمرته (گنگس)، پکاݩچه، پشپا(چوپان)، پرؤجن (فهم، دانش)، أپام(بی دقت)، شۉپشۉپ(ذیق،به هم نزدیک)، ډیپ ښپ (ناسنجیده)، ترؤپ (المونیم)، ارؤپ (صبح)، تـؤپ(هیچ). | |
| ت | t | تې | تنؤ(خویش)، تَره (ستاره)، تَته (پدر)، پَته بَـتن(دور اندیشی)،اترلیک (جگر خون) ،سېتي(به همان اندازه )، سوت (هفت)، شؤت (شراب). | |
| ټ | ṭ | ټې | ټېنگه (خفه)، ټؤسه (پندک)، ټاݩ(کف اتاق)، مټه(بخش،حصه)، مټني (حق، سهم)، مټـۉݩ (تقسیم کردن)، پَچوټ (پتلون کوتاه)،اوټ (پتلون)، پوټ (برگ)، ناټ (اتن،رقص). | |
| ث | θ | ثې | یوۋي عربي الا به باښ او. کلښه الا که نه او. کناسته عربي اۊله باښ که بۊ ته ، سکه باښ میلي چیتراݩ گېاس . | |
| ج | j | جیم | جۉݩت (پلنگ)، جاښ (لیم) ، جۉگه (تاج)، جیجله، جؤجمي(زنان خویش)، لَجاره (شرمنده)، واج، پَرؤج (بِدان)، لَج (شرم، حیا) . | |
| چ | č | چې | چام(پوست)،چېري(کار آمد) ،ښَچه (کنج)، کاݩچه، چیچي (خواهر)، ویچام (زخمی)، چېپچې(افگار)،ښوچ (جنگ)، ښاچ (پرتگاه)، نَمَچ (نماز). | |
| ڇ | c̣ | ڇې | ڇا(صدا)، ڇته (پاک،شفاف)،ڇکوک (هیکک)، ڇـۉ (اشاره)،ڇو(زخم)، بۉڇکه(کاکل)،اېڇه (پهره،انتظار)، اڇمه (یخبندان)،پڇوا، مېڇه(عسل)، ڇۉݩڇېݩ(راساً)، ڇوڇ(چک زدن گوشت) . یوۋي باښ ڇته نورستاني الا به باښ وڙ. | |
| څ | c | څې | څام ،څړنگه (آبگین)، څـۉ (سوراخ)، څؤڅمه(سوسمار) ،مڅه(ماهی)، وېڅؤ (مرغ زرین کوهی)، اؤڅ(چشمه)، دموتڅ (تند باد)، اوڅ (خرس). | |
| ح | h | حې | عربي الا به باښ او. | |
| خ | x | خې | عربي الا به باښ او. | |
| د | d | دال | دۉمه (خشک،خشکه)، دیبؤم (زمین وزمان،زمین و اسمان)، دام(تار)، دَرؤ (برونز)، اداݩ (سرپوش)، دؤدْر (کوچه) الېدراو. باښ که پتاريېن نه اېاس. | |
| ذ | z | ذال | عربي الا به باښ او. | |
| ډ | ḍ | ډال | ډېر(انتظار،منتظر،حیران)،ډکؤمه(سنگ ریزه)، ډنډکۉ (توغ)،ډَمله(نام یک ظرف چوبی است)، ډېبره(غیر فعال ،ساده )، ډَمره(دند)، اَډنگ(همه)، اېډه (نیمه، آن چه که پُر نیست)، ډۉډه، آډ (بدن،جسم)، اډباډ (تنه وتوشه). | |
| ر | r | رې | یوۋي باښ نؤشتاری نه اېاس. باښ که میوۋ –ی،سال پتاریېݩ گي اېاس. گرۉش (شاخه کوچک، پرخچه)، ټؤره(گوش خورد را گویند)، څؤمره-څمره (تیز، چالاک)،اندره، ډېر (حیران، انتظار)، دؤدر (کوچه)، دۉر ( قاشق چوبی). | |
| ز | z | زې | زتوۋ(دلنشین)، زَما(داماد)، زو(دل،جرأت)، زویزات(خانواده)، زۉݩت(سخاوت)، زؤل (هوای بارانی وسرد)، درݩزۉݩ (خراشیدن)، یوز(خنک)، برۉݩز (نام یک نوع سبزه است). | |
| ڙ = رء | ř | ڙې | توڙپه(قدپخش)، پڙݩ(قف)، ڇـڙݩله( تلخ)، ښنگڙ (معشوقه)، ڇـڙ(زینه)، مـڙ(آشیان)، کوڙ (چوچه). اي باښ ڇته نورستاني الا به باښ او. نوت: (ڙ )باښه نوشت (رء) داسته که چېترېاسئم، اېرم(ڙ) داسته که چېتروُݩ سته او. | |
| ږ | ẓ | ږې | ږاو(تخم پرندگان)، ږۉۋ (رنگ)،ږا(گرده دود)، ږۉکدن (فکر، خیال) ،ږݩږۉݩ (تراشیدن)، ږږکـۉݩ(خودرا روی زمین کش کردن)، ږۊۋ (اشاره)، آږ(دروش). | |
| ړ | ṛ | ړې | باښ که نؤشتې پتاريېݩ نه ایاس. میوۋ گي اېاس.پړک (محبت،عشق)، پړۇݩ (پنهان کردن)، پړیک (چادر سر زنان را گویند)، پرړۉݩ(محبت کردن)، وَړنگه (کوچک)،وړیک(نام یک بخش ګوشت حیوانات است)،بېړه(ساده). | |
| س | s | سین | ساݩ(چراگاه تابستانی)، سؤک (راحت)، سَسا (انتظام)، سؤم (اطلاع،خبر)، سون جاښ کېړه (مدال مطلا)، أسؤ (غم)، اؤسپؤس(نمامی)، پْروس(تیغه نهال و درخت)، تْروس(یخچال، برف پارینه)، پْـرَس (شفاف ، صاف) ،سوس (خواهر). | |
| ش | š | شین | شا(بارداری زنان)، شۉکته (دلسوز)، شؤکه (غلیظ)، شېلیوان (مرطوب)، پَروَش(فراموش)، شوش(اسلحه سرد)، أشا تاݩ(زایشگاه)،ابشیري(شوخ)، پْروش(خواب). | |
| ښ | ṣ | ښین | ښاک(شاهد)ښام(باج،مالیه)، پرَمښۉݩ (فراموش کردن)، ښاښ (اعتراف)،ښار (شهر) ښمښ (شاباس، آفرین)، کیښ (قلبه)، ښڙݩښ (اختیار،آزادی)، کښمؤښ( چور، چپاول)، چاروېښ (عنعنه، فرهنگ)، دۉښ (ملامتی). | |
| ص | s | صوات | عربي الا به باښ او . | |
| ض | z | ضوات | عربي الا به باښ او. | |
| ط | t | طوې | عربي الا به باښ او. | |
| ظ | z | ظوې | عربي الا به باښ او. | |
| ع | ? | عین | عربي الا به باښ او. | |
| غ | γ | غَین | عربي الا به باښ او. | |
| ف | f | فې | عربي الا به باښ او. | |
| ق | q | قاف | عربي الا به باښ او. | |
| ک | k | کاف | کوا(کجاوه)،کېړه(سِپر)، کیکا، کوڙݩ (پارچه سفال)، لؤکه (نازک)، پړَکـۉݩ (دوست،دوست داشتن)، کوېک(کجاوه کوچک)،وَشپیک(زنبور زرد)، اؤښؤک (اشک)، پوک(پخته شدن حاصل )، پؤک (روح)،اترلیک (جگرخون). | |
| گ | g | گاف | گال(طعنه)، گا(گاو) ،گر(خانه وزندگی زن)، گچه(خلای کوه وسنگ)، گرۉش (پرخچه چوب) ، اگته(سخت،مشکل)، اگگه(آن که زبانش بند بند می شود). اِي باښ پَتاريېݩ نه اېاس. نیشېي گرام به بَښو که کاف گاف تلفظ ایچاست.مثلاً:سپرَگ،سبجَگ. | |
| نگ | ŋ | نگې | یوۋی باښ نورستاني الا به باښ وڙ. اِي باښ (ن+گ) نه وڙ، اېک مستقل باښ وڙ. اي باښ میوۋی سال پَتاريېݩ ایاس.ښنگښه(خریطه پوستی برای حمل آرد)، نینگڅه (پرنده)، نـرنگۉݩ (درازکشدن)، شنگ (شهامت، شکوه)، لؤنگ(نبات نیلغه)، تړینگ (گاز) ، ایدرنگ (رنگین کمان) ، ایږنگ بیږنگ(جنیات)، اَډنگ (همه)، ننـۉنگ (طفل)، نیتونگ (برهنه، لچ). | |
| ل | l | لام | لؤنگ پیلاݩ(چراګاه دست ناخورده)، لَپه (مشعل)، لَوڙݩ (غلام،نوکر) ،لؤکه (نازک)، پَلال(خاک)، أگال، اؤتال (موج خروشان آب)، پَتال(موج آرام آب)، مشال . | |
| م | m | میم | مټـۉره (چاوه)، ماتر(خانواده)،مۉشته (مغزسر) ، مَټه (حق)،سَمه یَره (همسال ،چیمه(آهن)،امؤښ (پنیر)،گۉم (گندم) ، ږام(چوبی که درسقف خانه ګذاشته می شود)،دام (تار) ،دؤم (دود)، دۉم (ران)،ټؤم (سیر). | |
| ن | n | نون | نیشڙݩ (چوکی)، نَـتْر(قُده)، نیمالې (کج)، نشمان(فوق العاه)، بینَن (فکر، تفکر)، پان (پیاز)، تان (تیکه رخت)، بان(بند،مسدود). | |
| ڼ | ṇ | نوڼ | اي باښ میوۋی پَتاری اېاس. باڼي(ظروف)، مَڼه(میت)، مِېڼه (پناه)، لؤڼه (گرگ)،لېڼه (کل)، پَڼاو(جن رب النوع)، لَوڼه (غلام)، بېڼ (شله، تنبل)، باڼ کۉڼ(اسباب ،وسایل). | |
| ݩ | ̃ | نون غنه | اي باښ به ڇا نسۉمیلي تچاݩ ګېاس. میوۋی پتاری ایاس. مثلا ً: پْرؤݩچ(کیک) ،کݩته (فیله)، ساݩ (مالچر تابستانی)، تاݩ (محل ، مرکز). کیتي باښ که اي ڇا نۉن او. میلو که ای پیشتوک ادسئکی تَچاݩ گو ته، نون غنه بیاس.مثلاً: کنتار- کݩتار، کنټه - کݩټه، جـۉنت- جـۉݩت. | |
| و | o | او | واښ(باران)،وَاو( کم ارزش)، گوچ (زمین)،گول (وطن)، یوک(جگر)، یوښ (دیو،بزرگ)، سوت(هفت)، وَشتوک (کوچک)،ټیکوک (دکمه)،تول (مزرعه) ،اپیلوک(کم)،شو(ریگ)،پو (پل پا). | |
| ۊ | ö | اۊ | اي باښ اؤښـټ اېښېي که تَچـاݩ گېاس. دۊۋ(چوب)، اۊۋ(نان)، اۊچؤ (بسیار)،سۊۋ (پل)، پۊۋ(پارسال)، څۊۋ ، بۊل(به ستاره های راه شیری ګفته می شود)، بۊ(شد)،دۊښټـۊ(پیر،کهنسال). | |
| ۉ | u | اۉ | اِي واو اۉ اروړاو تَچاݩ گېاس.مثلاً: گــۉم (گندم)، اۉم(شانه)، دۉم(ران)، گــۉړه (اسپ)، پۉسه(موش)، اۉښلي (باران)، اۉښا، اۉگا،نـۉ(ناوه)، دْرۉ (توطئه)، دیلۉ (آسمان). | |
| ؤ | ü | اؤ | اي ڇا دي اؤښټ اېښېي که تَچاݩ گېـاس.مثلاً: دؤم (دود)،بـؤم(زمین)، ټــؤم (سیر)، نـؤچه(ناخن)، وَکـؤم (سوسمار)، انَکـؤ(حسود)،وېڅـؤ(مرغ زرین نر)، کــؤکـؤ(مرغ)، تـؤ(تو). | |
| ۇ | w | ۇ | اِي واو نؤشتار،وَشمه سَم گي مصدر که اېاس.مثلاً: ۇڙک (ینگه) ، گـۇک(کِرم)، کـؤدَۇݩ (پرسیدن)، مؤکلَــۇݩ (تخلیه کردن)، تَـپَـۇݩ (گرم کردن)، نَمَـۇݩ(کج کردن)، چَڼَـۇݩ (تخلیه کردن)،پْرتَـۇݩ(به دیگر روی برگرداندن). | |
| ۋ | v | (ڇا نه اوده باښ او) | اِي واو ښه ڇا نه اوده واو تَچاست. مثلاً:ۋۋېي(یازنه،خسربُره)،اۋېښ(بسیار) ، ۋښـۉݩ (باریدن)، ۋټـه(دیوار)، ۋیـن-وین (صاعقه)، ۋوۋ(عروس)، کـؤټـۋي. | |
| هـ | h | هې | عربي الا به باښ او. | |
| ه | h | پونډره هې | اي ڇا کلښه الا که وڙ. باښ که پتاری اېاس. مَلوَه (صاحب،مالک)، نَده (نام رب النوع جن است)، پرَلوَه(برف و باران همزمان)، بَده(زمین مست راګویند) ، ابره(خراب)، بوسته (خوب).مېوۋ آ ته حرکت میلي مَتراݩ گېاس.مثلاً: تَته(پدر)، زَگه(پسر)، ږَته (سرخ)، زَما (داماد). | |
| ۀ | ə | وشتوک زبر (زبرک) | یوۋي وَشتوک ڇا او. مېوۋ آ ته، حرکت میلی متراݩ گېاس. پَتاریېݩ آته گي(ۀ) میلي چیتراݩ گېاس. مثلاً: پتۀ (آینده،عقب)،اسۀ (خاکستر)، ترَسۀ (مجسمه). چیترۇݩ میلي (ه) همزه نه پرېکې چیترېمیش. مثلاً: پْرته سته(سپرده شده)، ږَته سته(سرخ رنګ)، ابره سته (خراب). | |
| ء | ꜫ | همزه | عربي الا به باښ او. | |
| ئ | ị | وشتوک زبرک | یوۋي ڇا(ی) به- ی (ه) به مېوۋ وَشتوک ڇا او. سْکه ڇا (ئ) میلي چیترېمیش. اِي ڇا مېوۋ- ی پَتاریېݩ اېاس. ڇئک(پيخال)، زئم(برف)، کېڇئک(خار)، سئ (ببر).اي ڇا پوڙکېݩ کلښه الا که او. | |
| ی | y | چیچلیک یا | یوۋي (ی) پَتاری اېاس.مثلا:ً سی (او) ، تی (آنها)، پْری (بده)،ېی (من). | |
| ي | i | گانله یا | اِي (ي) نؤشتار،مېوۋ-ی پَتاری اېاس. مثلا ً: یَمؤڼي(جوره)، نیجیلي تاݩ(جای کالا شستن،دوبي خانه)، وشلیک (تبرزین)، ټینکه (مقابل، رودر رو)، اي (این)، اټي (استخوان)، تي (باش، بِمان)، پېجي (عقاب). | |
| ې | e | درگله یا | مېوۋ- ی پتاریېݩ اېاس. مثلا ً: اېښټاݩ (قفل)، لېپره (نازک)، پْرې (بده )، چېپچې (افگار). | |
| ۍ | ai | دۊمڙ اوده یا | مېوۋ - ی ،پَتاریېݩ اېاس. تې گي دؤمڙ اوده (ۍ) میلي چیتراݩ گېاست. مثلاً: پَۍ کـرَۇݩ، پَۍاۉݩ (به طرف مایل بالا رفتن)، وَۍ اڅـۉݩ، وَڅۍ(چموس) ، کوَۍ (چپن)، کټۍ (کارد) ، اَۍ (حرص، هوس) . |
Please rotate your device to a horizontal position.
